Vì sao các hãng ô tô vẫn bán xe xăng mà không lo “vỡ cam kết” Net Zero?
Nhờ cơ chế tín chỉ carbon và giải pháp bù đắp phát thải, các tập đoàn ô tô vẫn có thể kinh doanh xe thải nhiều CO₂ mà vẫn duy trì lộ trình trung hòa carbon (Net Zero).
Trong bối cảnh các quốc gia siết chặt tiêu chuẩn khí thải, Net Zero được xem là cam kết bắt buộc với ngành ô tô toàn cầu. Tuy vậy, trên thị trường, những mẫu SUV động cơ lớn, tiêu hao nhiên liệu và phát thải cao vẫn tồn tại. Câu hỏi đặt ra: làm thế nào các hãng vừa bán xe xăng, vừa giữ vững cam kết Net Zero?
Cơ chế nhóm tín chỉ CO₂ (pooling credits)
Liên minh châu Âu (EU) cho phép tính lượng phát thải trung bình theo toàn bộ xe mới của một hãng, thay vì từng mẫu riêng lẻ. Các hãng có thể “gộp nhóm” để cân bằng lượng khí thải.
-
Hãng xe điện như Tesla, Polestar gần như có phát thải bằng 0, giúp kéo mức trung bình nhóm xuống thấp.
-
Hãng bán xe xăng, SUV lớn phải mua tín chỉ carbon để tham gia nhóm.
Nhờ đó, Tesla đã thu hàng tỷ USD từ bán tín chỉ, trong khi các hãng xe xăng tránh được án phạt nặng. Ví dụ: Fiat Chrysler (FCA) từng chi khoảng 2 tỷ euro mua tín chỉ từ Tesla (2019–2021). Sau khi sáp nhập thành Stellantis, tập đoàn vẫn phải mua tín chỉ CO₂ từ Tesla do tỷ lệ xe điện chưa đạt chuẩn EU.
Không chỉ châu Âu, Mỹ có hệ thống ZEV credits, Trung Quốc có NEV credits – đều cho phép hãng bán nhiều xe điện “bán lại tín chỉ” cho hãng truyền thống. Tesla nhờ vậy vẫn có thêm nguồn thu ổn định bên cạnh bán xe.
Các giải pháp bù đắp khác
Ngoài cơ chế tín chỉ, các hãng còn áp dụng nhiều biện pháp:
-
Mercedes: đầu tư vào dự án trồng rừng tại châu Phi để hấp thụ CO₂.
-
Volkswagen: mua chứng chỉ năng lượng tái tạo (REC) từ điện gió, mặt trời, đảm bảo nhà máy sản xuất xe điện đạt chuẩn carbon-neutral.
Những cơ chế linh hoạt này giúp các hãng vẫn bán xe phát thải cao mà không phá vỡ cam kết Net Zero trong báo cáo. Tuy nhiên, về dài hạn, khi quy định thắt chặt và xe điện chiếm tỷ trọng lớn, việc dựa vào mua – bán tín chỉ sẽ giảm dần.
Triển vọng tại Việt Nam
Việt Nam chưa áp dụng riêng cho ngành xe, nhưng Chính phủ đã ban hành Quyết định 232 và Nghị định 119/2025:
-
Từ 6/2025 đến 2028: thí điểm sàn giao dịch tín chỉ carbon.
-
Từ 2029: vận hành chính thức.
Khi đó, doanh nghiệp phát thải nhiều phải mua tín chỉ từ đơn vị phát thải thấp hoặc tham gia dự án xanh, tiến tới mục tiêu trung hòa carbon.
👉 Đây là lý do vì sao xe xăng vẫn còn xuất hiện trên thị trường, trong khi ngành ô tô toàn cầu vẫn “giữ trọn” cam kết Net Zero.
Nguồn: Tổng hợp
Autolink – Trung tâm Chăm sóc xe ô tô và dán PPF ô tô chuyên nghiệp
THÔNG TIN LIÊN HỆ AUTOLINK VN:
Hotline: 0832 250 688
Địa chỉ: 164 Đ. Lê Văn Lương, Tân Hưng, Hồ Chí Minh, Việt Nam
FAQ
1. Tại sao các hãng ô tô vẫn bán xe xăng dù đã cam kết Net Zero?
Các hãng tận dụng cơ chế tín chỉ carbon và biện pháp bù đắp phát thải (trồng rừng, mua chứng chỉ năng lượng tái tạo). Nhờ vậy, họ vẫn kinh doanh xe xăng nhưng giữ được lộ trình Net Zero trong báo cáo.
2. Tín chỉ carbon trong ngành ô tô là gì?
Tín chỉ carbon là “quyền phát thải CO₂” được cấp hoặc mua bán giữa các hãng. Hãng nào dư tín chỉ (nhờ xe điện, năng lượng sạch) có thể bán lại cho hãng khác thiếu tín chỉ để cân bằng lượng phát thải.
3. Vì sao Tesla thu lợi lớn từ việc bán tín chỉ CO₂?
Tesla chuyên sản xuất xe điện, phát thải gần bằng 0 nên dư nhiều tín chỉ. Các hãng truyền thống phải mua lại để tránh bị phạt, giúp Tesla có thêm nguồn doanh thu hàng tỷ USD.
4. Ngoài tín chỉ carbon, các hãng ô tô còn làm gì để đạt Net Zero?
Một số giải pháp khác:
-
Đầu tư trồng rừng để hấp thụ CO₂.
-
Mua Renewable Energy Certificates (REC) từ điện gió, mặt trời.
-
Sử dụng năng lượng sạch trong sản xuất.
5. Việt Nam đã áp dụng cơ chế mua bán tín chỉ carbon cho ngành ô tô chưa?
Hiện tại, Việt Nam chưa có cơ chế riêng cho ngành ô tô. Tuy nhiên, từ 6/2025 – 2028 sẽ thí điểm sàn giao dịch tín chỉ carbon và chính thức vận hành từ 2029.
